Vergeleken met de theaterzaal in Tongeren

waar we de voorstelling “Een dag in september” in elkaar zetten,

is de Schaapskooi waar we eerder deze week repeteerden

een huiskamer.

Daar was je in twee stappen op je plek,

hier rennen we ons rot.

Karin, de Zuid-Afrikaanse ster in onze cast verzuchtte:

“Ek gaan gewig verloor” (Ik ga afvallen).

We maken deze voorstelling met achttien mensen;

technici, dansers, acteurs, muzikanten.

Het lijkt op werken op een filmset;

veel wachten en 100% aanwezig zijn als het je beurt is.

Afspraken onthouden: links op, rechts af,

zwarte jas, hoed op, hoed af.

Om uiteindelijk met z’n allen een sprookje te vertellen.

Eigenlijk ben ik alleen maar intens aan het genieten.

We hebben een super groep vol open en lieve mensen,

voor en achter de schermen.

Tongeren is prachtig en met Herman en Edith te mogen spelen

is voor mij een jongensdroom die uitkomt.

Iedereen is vastbesloten er een prachtige voorstelling van te maken,

al heet deze repetitieweek dan officieel “een workshop”

en de voorstellingen “try-outs”.

Nu zitten we bij te komen van onze repetitie

en krijg ik de opdracht van verschillende mensen

deze computer nu te gebruiken om op Google in te typen:

“Pizzabezorging Tongeren”.

Er wordt hard gewerkt.

Max

Op mijn kleedkamer hangt een foto van een standbeeld.

Een uit hardsteen gehakte vrouw,

zonder hoofd zonder handen,

staart met haar afwezige hand in haar zij

naar het grijze Rotterdamse water.

Ze leunt op haar rechterbeen en,

zo denk ik, wacht.

Ze is naakt, heeft stevige borsten,

een bolle buik, krachtige benen.

Ze staat met een voet op een onafgewerkt stuk marmer.

Ja, ze wacht.

Op wie wacht ze en waar is haar hoofd?

Wat is er met haar handen gebeurd?

Hoe lang staat ze daar al?

In ieder geval lang genoeg

om de beeldhouwer in de gelegenheid te hebben gesteld

haar zo in steen te vereeuwigen.

Wacht ze op een zeeman die terug moet komen van zijn reis?

Of op een vriend, die werkt in de fabriek aan de overkant?

Wacht ze op een klant, een schlemiel

om hem voor wat guldens te bevrijden

van de spanning in zijn lijf?

Is ze eenzaam? Overweegt ze te verdrinken?

Hoe heet ze? Waar komt ze vandaan?

Zijn er kinderen? Heeft ze het niet koud?

Ze oogt niet oud.

Ik schat haar midden dertig,

zoals ze zeggen: in de kracht van haar leven.

Twee weken zie ik haar ik staan boven mijn kaptafel.

Onbeweeglijk mooi.

Ze is er als ik van huis kom en in de pauze,

als ik onder de douche vandaan kom en laat na afloop.

Ik praat met haar. Ze zwijgt.

Toch lijkt het wel of ze me hoort.

Als ik morgen voorlopig de laatste voorstelling in Rotterdam zal spelen

zal ik haar, voordat ik de gang op loop, vragen:

“Wachtte je misschien op mij?”

Ik beloof je dat ik terug zal komen.

Ik zie mijn kleinzoon

van maar net zeven jaar oud

geconcentreerd

wippend op de bank

op zijn onderlip bijtend

een reuze spannend computerspel spelen

waarin zijn held

telkens even later

weer verliest en dood gaat.

Hij vindt dat jammer

maar zit er niet echt mee.

Met zijn kleine duim

drukt hij dan op zijn Gameboy.

Zo verschijnt er

op het platte screen

een nieuw beeld,

met nieuwe mogelijkheden

voor zijn blijkbaar gereïncarneerde held.

Hoe kun je nu in het dagelijks leven weten

dat er voor onze zielen

ook niet zo’n “nieuw scherm” bestaat?

Ik geloof het niet.

Ben in dat opzicht niet veel anders dan mijn moeder.

Zij geloofde wat ze zag.

Wat ze kon aanraken.

Ruiken.

Koesteren.

Knuffelen.

Geloven

is iets anders dan dromen.

Dromen doe ik namelijk wel.

Voor dromen

van zoiets onwaarschijnlijks

als een ander leven,

bestaat een bijzonder woord.

Sommigen noemen dat “hoop”.

Zag op de teevee een film die ging over een bescheiden boekhouder,
gelukkig getrouwd, twee zonen.
De oudste is een getalenteerd ijshockeyer,
de jongste vooral een puber.
Het gezin leeft onbekommerd in een buitenwijk van een grote stad.
Op een avond na een ijshockeywedstrijd rijdt de vader met zijn zonen naar huis.
Onderweg stopt hij om te tanken.
De jongste zoon blijft in de auto
om op zijn gameboy het oorlogsspelletje uit te spelen,
de oudste gaat een blikje cola kopen in de winkel bij het tankstation.
Terwijl de vader staat te tanken,
wordt de winkel beroofd door zwaar bewapende mannen met bivakmutsen.
Voordat ze er met hun buit vandoor gaan,
moet één van de bendeleden bewijzen,
dat hij nu een volwaardig lid van zijn “gang” is,
door willekeurig iemand in de winkel dood te schieten.
De zoon van de boekhouder wordt zonder mededogen
in slow-motion door het hoofd geschoten.
Juichend en met piepende banden gaan de schoften ervan door.

De boekhouder besluit uit frustratie over de rechtsgang die volgt
– de moordenaar wordt door gebrek aan bewijs vrij gesproken –
hoogstpersoonlijk wraak te nemen.
Hij doet zijn stropdas af, zijn overhemd uit.
We ontdekken dat de boekhouder de borstkas bezit
van een afgetrainde bodybuilder.
De man scheert zijn hoofd kaal,
doet het leren jasje van zijn doodgeschoten zoon aan
en trekt ten strijde.
Als een volleerde guerrilla  rekent hij,
na zorgvuldig de gebruiksaanwijzing van zijn nieuwe wapens gelezen te hebben,
af met de moordenaars van zijn zoon.
De boekhouder kan echter niet voorkomen,
dat ook zijn vrouw en jongste zoon worden neergeschoten.
De film eindigt met een bijna stervende
of niet-stervende boekhouder.
Dat laat de film niet zien.
De camera zoomt in op zijn getekende gezicht.

Ik zap verdwaasd weg naar het journaal
en zie de boekhouder nu verkleed als iemand uit donker Afrika.
Blind van woede schiet hij op een andere verklede boekhouder
die wegduikt achter een benzinestation.
Naast een auto ligt een jonge man op de grond
in zijn met bloed besmeurde voetbalshirt.
Zo echt als in de film.

Het enige verschil:
bij de beelden op het journaal
hoor je geen muziek.